IS–1 bis / 1948
IS-1 bis SĘP
Rekonstrukcja zachowanego szybowca
Konstrukcja Sępa
Mewi płat, sklejkowy kadłub i zamknięta kabina.
Skrzydło w kształcie M
Smukły płat ma wznios części wewnętrznej i załamanie przy początku lotek. Profil G-549 przechodzi w M-12. Dzielone lotki współpracują z klapami: przy ich opuszczaniu schodzą w dół o jedną trzecią kąta klap.
Kadłub ze sklejki
Zamknięty kadłub ma przekroje eliptyczne i pracujące pokrycie sklejkowe. Jego obrys, przejście skrzydła w kadłub oraz osłonę kabiny odtworzono z rzutów i fotografii SP-552.
Kabina pilota
Granatowe wnętrze, siedzenie z pasami, drążek, pedały i dźwignie odpowiadają fotografiom z renowacji. Układ tablicy przyrządów uzupełnia archiwalny rysunek z 1949 roku. Wskazania są poglądowe.
Płoza i zaczepy
Przednia płoza drewniana ma amortyzację gumową pod sznurowaną osłoną. Mała płoza chroni ogon. Odrzucany wózek służył do startu; nie stanowi stałego podwozia prezentowanego modelu.
Usterzenie i wyważenie
Stateczniki są kryte sklejką, a stery płótnem. Ster kierunku ma odciążenie rogowe. Na prawym sterze wysokości zaznaczono klapkę wyważającą; jej wychylenie pozostaje neutralne.
Sęp z Instytutu Szybownictwa
IS-1 bis · SP-552
IS-1 Sęp powstał w Bielsku jako pierwszy polski szybowiec wyczynowy opracowany po II wojnie światowej. Konstrukcję przygotowali Władysław Nowakowski i Józef Niespał. Prototyp SP-443 oblatano 2 czerwca 1947 roku; w następnym roku powstała seria pięciu Sępów bis.
Model przedstawia zachowany SP-552. Jego kremowe malowanie, osłona kabiny i oznaczenia odpowiadają fotografiom Muzeum Lotnictwa Polskiego po konserwacji przeprowadzonej w latach 2023–2024 w Zakładzie Szybowcowym „Jeżów”. Zdjęcia z prac pokazują również drewnianą konstrukcję płata i wnętrze kabiny.
Historia i renowacja: Muzeum Lotnictwa Polskiego. Konstrukcja: „Konstrukcje lotnicze Polski Ludowej”, 1965, s. 28–31.
- Rozpiętość
- 17,50 m
- Długość
- 7,50 m
- Powierzchnia skrzydeł
- 17,0 m²
- Profile skrzydła
- G-549 → M-12
- Wersja i znaki
- IS-1 bis · SP-552
- Konstrukcja
- Drewno, sklejka, płótno
Dokumentacja rekonstrukcji
Zdjęcia oryginału, rzuty i wyposażenie kabiny.
Muzealny SP-552
Fotografie po konserwacji oraz dokumentacja prac z lat 2023–2024. Podstawa wyglądu egzemplarza, osłony kabiny, wnętrza, oznaczeń i wykończenia powierzchni.
Konstrukcje lotnicze Polski Ludowej · 1965
Praca zbiorowa pod kierunkiem Andrzeja Glassa, WKiŁ, s. 28–31. Rzuty Sępa bis, przekroje, profile i opis współpracy klap z dzielonymi lotkami.
Kabina Sępa · 1949
Rysunek z artykułu „Kabina Sępa”, R. W., „Skrzydła i Motor” 30–31 (162–163), s. 339, zachowany w reprodukcji u Piotra Piechowskiego. Układ przyrządów, pedałów, drążka i dźwigni.
Rzuty i porównanie wersji
Rysunek Romana Kiełpikowskiego przedstawia prototyp SP-443. Służy do porównania obrysu; malowanie i osłonę kabiny SP-552 określają fotografie muzealne.
Współrzędne profili
Historyczne profile Göttingen 549 i NACA M-12 w bazie UIUC. W modelu zastosowano ich współrzędne z przejściem między częścią wewnętrzną a końcówką.
Zakres wierności
Obrys i proporcje wynikają z rzutów, rozpiętości i długości. Wnętrze łączy wyposażenie widoczne na zdjęciach SP-552 z układem tablicy udokumentowanym w 1949 roku. Lokalne przekroje, grubości okładzin, drobne okucia, tarcze przyrządów oraz odcień farby pozostają przybliżeniami. Model powstał bez skanu i bez pomiarów oryginału.
Klapy opuszczają się do 40°, a lotki otrzymują wspólne wychylenie równe jednej trzeciej kąta klap, zgodnie z opisem historycznym. Ruch dolnych hamulców IAW i górnych przerywaczy pokazano oddzielnie. Pozostałe zakresy są demonstracyjne; wskazania przyrządów są statyczne. Model nie symuluje lotu.
Pionowy obrys odtworzono z rzutów i porównano ze zdjęciami; wysokości podawane w tabelach źródłowych są rozbieżne. Geometria nie jest dokumentacją warsztatową. Współrzędne profilu końcówki: UIUC · M-12.