SZD–24–4A / Polska
SZD-24-4A FOKA
SP-2451 · egzemplarz muzealny
Konstrukcja Foki
Gładki płat, półleżąca pozycja pilota i osłona odsuwana do przodu.
Gładki płat laminarny
Rozpiętość 14,98 m. W Foce 4A obciążenia przenosi wielopodłużnicowy, dwukomorowy keson sklejkowy. Prosta krawędź natarcia i krótka lotka wyróżniają trapezowy płat. Metalowe hamulce wysuwają po dwie płyty nad i pod skrzydłem.
Smukły kadłub
Drewnianą półskorupę uzupełniają laminatowe powierzchnie o złożonej krzywiźnie. Wąski kadłub płynnie przechodzi w skośny statecznik. Białe i czerwone malowanie oraz znaki SP-2451 odtworzono z fotografii egzemplarza muzealnego.
Kabina z odsuwaną osłoną
Pilot zajmuje pozycję półleżącą. Długa osłona wraz z górną częścią nosa przesuwa się do przodu. Przyrządy stoją na osobnej kolumnie między nogami. Wnętrze nawiązuje do muzealnego SP-2451, także do pustej górnej obudowy tablicy widocznej na zdjęciu.
Stałe koło i długa płoza
Koło 300 × 125 mm jest częściowo schowane w kadłubie i pozostaje nieruchome względem jego konstrukcji. Przednia płoza pod kabiną ma amortyzację z gumy piankowej. Krótka płoza metalowa chroni ogon.
Skośne usterzenie
Statecznik pionowy wyrasta z kadłuba, a ster kierunku obraca się wokół pochylonej osi. Nisko położone usterzenie poziome jest wolnonośne. Stałe powierzchnie pokrywa sklejka, a ruchome stery — płótno.
Smukła sylwetka klasy standard
SZD-24 · pierwszy lot 2 maja 1960
Fokę opracowali w Bielsku-Białej Władysław Okarmus i Piotr Mynarski. Jednomiejscowy szybowiec otrzymał wąski kadłub z półleżącym miejscem pilota, długą osłonę i piętnastometrowy płat. Już w 1960 roku Adam Witek zdobył na prototypie trzecie miejsce w mistrzostwach świata.
Wersja Foka 4A miała nowy, wielopodłużnicowy płat ze sklejkowym kesonem. W 1965 roku Jan Wróblewski wygrał na Foce 4 mistrzostwa świata w klasie otwartej. Model przedstawia zachowany SZD-24-4A o znakach SP-2451, numerze fabrycznym W-234, zbudowany we Wrocławiu w 1964 roku.
Białe i czerwone malowanie, rozmieszczenie znaków oraz stan kabiny odpowiadają fotografiom Muzeum Lotnictwa Polskiego. Na zdjęciu wnętrza górna obudowa przyrządów jest pusta; w modelu zachowano ten szczegół oraz dolny wysokościomierz.
Egzemplarz i historia: Muzeum Lotnictwa Polskiego. Budowa i rzuty: publikacja techniczna z 1965 roku.
- Rozpiętość
- 14,98 m
- Długość
- 7,00 m
- Powierzchnia płata
- 12,16 m²
- Profile
- NACA 63(3)-618 → 4415
- Odmiana
- SZD-24-4A Foka 4
- Egzemplarz
- SP-2451 · W-234
Fotografie i dokumentacja
Egzemplarz muzealny, trzy rzuty i opis konstrukcji.
SP-2451 w Muzeum Lotnictwa Polskiego
Karta egzemplarza W-234 z 1964 roku. Fotografie z boków, z góry i wnętrza kabiny są główną podstawą malowania oraz widocznych detali.
Rzuty i opis z epoki
„Konstrukcje lotnicze Polski Ludowej”, red. Andrzej Glass, WKiŁ 1965, s. 115–119. Rysunek Foki 4, opis osłony, kabiny, podwozia, profili i piętrowych hamulców. Rok 1976 w nazwie pliku nie jest datą wydania książki.
Fotografie porównawcze Foki 4
Galeria Piotra Piechowskiego: inny egzemplarz, SP-2388, zbliżenia kabiny, prowadnic osłony i usterzenia. Pomocnicza kontrola budowy; jego malowania i wyposażenia nie przeniesiono na SP-2451.
Identyfikacja wersji w świadectwie typu
EASA.A.319, wydanie 02 z 2018 roku, sekcja F. Rozróżnia SZD-24-4 i SZD-24-4A oraz odsyła do polskiego arkusza BG-013/1. Dokument wykorzystano do identyfikacji odmiany.
Profil NACA 63(3)-618
Oryginalne współrzędne z bazy UIUC wyznaczają przekrój wewnętrznej części skrzydła modelu.
Profil NACA 4415
Współrzędne UIUC dla części lotkowej. Przejście między profilami odtworzono przez interpolację.
Wierność rekonstrukcji
Rozpiętość, długość, powierzchnia płata i rozmiar koła pochodzą z dokumentacji. Obrys sprawdzono z rzutami z 1965 roku i fotografiami muzealnymi. Model ma gładkie pokrycie sklejkowe, krótkie lotki, niskie usterzenie poziome oraz osłonę przesuwaną do przodu razem z górną częścią nosa.
Nie wykonano pomiarów ani skanu 3D oryginału. Przekroje kadłuba, ustawienie płata, szczegóły prowadnic, wnętrze poza kadrem fotografii i odcienie lakieru są przybliżone. Zakresy ruchów, napęd hamulców i ugięcie płozy pokazują zasadę działania. Skala wysokościomierza jest ilustracyjna; model nie symuluje lotu.
Szybowiec pokazano w położeniu konstrukcyjnym. Zdjęcia i skany pozostają dostępne u ich autorów; podgląd modelu jest własną wizualizacją rekonstrukcji.